TL’NİN DEĞER KAYBI DURMUYOR: 1 MANAT 28 TL!

TÜRKİYE / AZERBAYCAN — Döviz piyasalarında Türk Lirası’nın yaşadığı değer kaybı, komşu ülkelerin para birimleri karşısında da giderek daha çarpıcı bir tablo ortaya çıkarıyor. Azerbaycan Manatı, 2 Eylül 2026 itibarıyla 28,41 TL seviyesine ulaştı. Güncel piyasa verileri de 1 manatın yaklaşık 28,41 TL olduğunu doğruluyor.

Yılın başlarında yaklaşık 24 TL seviyelerinde bulunan manatın bugün 28 TL sınırını aşması, ilk bakışta Azerbaycan parasının olağanüstü bir yükselişi gibi görünebilir. Ancak tabloyu yalnızca “manat değer kazanıyor” şeklinde okumak yanıltıcı olur. Azerbaycan Manatı uzun süredir ABD dolarına karşı büyük ölçüde sabit bir kur rejimiyle hareket ediyor. Dolayısıyla AZN/TL kurundaki yükselişin temel hikâyesi, manatın mucizevi biçimde güçlenmesinden çok Türk Lirası’nın dolar karşısındaki değer kaybının manata da yansıması.

Rakamın vatandaş açısından anlamı ise son derece net: Türk Lirası artık yalnızca dolar ve euro karşısında değil, bölgedeki para birimleri karşısında da daha düşük satın alma gücüyle karşı karşıya. Bir zamanlar döviz tartışmasının merkezinde dolar ve euro bulunurken bugün manat üzerinden yapılan karşılaştırmalar bile TL’deki aşınmanın boyutunu görünür hale getiriyor.

Üstelik kayıp yalnızca döviz ekranındaki birkaç rakamdan ibaret değil. Kur yükseldikçe ithal ürünlerden enerji maliyetlerine, üretimde kullanılan girdilerden yurtdışı seyahatlerine kadar geniş bir alanda Türk vatandaşının cebine yansıyan baskı büyüyor. Maaşın TL olarak artması tek başına refah artışı anlamına gelmiyor; kazancın diğer para birimleri karşısında ne kadar değer taşıdığı da vatandaşın gerçek alım gücünü belirliyor.

Azerbaycan ile Türkiye arasındaki yakın siyasi ve ekonomik ilişkiler düşünüldüğünde ortaya çıkan kur farkı daha da dikkat çekici hale geliyor. Türk vatandaşının Azerbaycan’da yapacağı 100 manatlık bir harcama yaklaşık 2 bin 841 TL, 1.000 manatlık bir harcama ise yaklaşık 28 bin 410 TL karşılığına ulaşmış durumda. Bu, kurdaki değişimin günlük hayattaki karşılığını açık biçimde gösteriyor.

Asıl sorgulanması gereken nokta da burada başlıyor. Ekonomik başarı yalnızca büyüme rakamları, ihracat rekorları veya nominal ücret artışları üzerinden anlatılamaz. Bir ülkenin parasının satın alma gücü sürekli aşınıyorsa vatandaş bunun bedelini markette, akaryakıtta, kirada, ithal üründe ve yurtdışına çıktığı anda doğrudan ödüyor.

Manatın 28,41 TL’ye ulaşması bu nedenle yalnızca Azerbaycan para birimine ilişkin sıradan bir kur haberi değil. TL’nin yıllar içinde uğradığı değer kaybının komşu ülkenin para birimi üzerinden görünen yeni bir fotoğrafı.