Elektrikli Araçlarla İlgili Dikkat Çeken İddia: Direksiyon Uzaktan Kilitlenebilir mi?

Elektrikli araçlar yollarda sessizce ilerliyor ancak perde arkasında çok daha büyük bir dönüşüm yaşanıyor. Otomobiller artık yalnızca mekanik sistemlerden oluşmuyor; internet bağlantıları, mobil uygulamalar, kablosuz iletişim ve onlarca elektronik kontrol ünitesiyle çalışan dev bilgisayar sistemlerine dönüşüyor. Bu da kritik bir soruyu beraberinde getiriyor: Bir araç uzaktan erişime açılabiliyorsa, kötü niyetli bir kişi ne kadar ileri gidebilir?

Elektrikli araçların akıllı hale gelmesi sürücülere büyük kolaylıklar sağlıyor. Telefon üzerinden aracın kilidini kontrol etmek, batarya seviyesini görmek, klimayı çalıştırmak, şarj sürecini takip etmek ve bazı durumlarda araca uzaktan komut göndermek artık mümkün.

Ancak aynı bağlantı teknolojileri, siber saldırılar açısından yeni kapılar da oluşturuyor. Buradaki en kritik nokta şu: İnternete bağlı bir aracın dışarıdan kesinlikle erişilemez olduğunu söylemek teknik açıdan doğru değil.

Bir sisteme uzaktan erişimin mümkün olması ile herkesin araca istediği anda erişebilmesi arasında büyük fark var. Fakat yeterince ciddi bir güvenlik açığı, ele geçirilmiş bir kullanıcı hesabı veya koruması aşılmış bir bağlantı sistemi, teorik olarak yetkisiz kişilere çeşitli araç fonksiyonlarına ulaşma imkânı sağlayabilir.

“Araca uzaktan bağlanılamaz” demek doğru değil

Günümüz bağlantılı araçları uzaktan haberleşmek üzere tasarlanıyor.

Araç; üreticinin sunucuları, mobil uygulamalar, telematik sistemler, Bluetooth, Wi-Fi ve çeşitli elektronik kontrol birimleriyle iletişim kurabiliyor.

Dolayısıyla ortada zaten bir uzaktan iletişim altyapısı bulunuyor.

Bu altyapının amacı normal şartlarda kullanıcıya ve üreticiye güvenli hizmet sağlamak. Ancak siber güvenlikte hiçbir bağlantılı sistem için “mutlak güvenlik” garantisi vermek mümkün değil.

Geçmişte otomotiv sektöründe güvenlik araştırmacıları tarafından farklı araçların bağlantılı sistemlerinde açıklar ortaya çıkarıldı. Bazı araştırmalarda belirli koşullar altında araçların uzaktan bazı fonksiyonlarına müdahale edilebildiği gösterildi.

Bu nedenle tartışmayı “Elektrikli araçlara uzaktan kesinlikle ulaşılamaz” noktasına taşımak yerine, “Hangi koşullarda ve hangi seviyede erişim mümkün olabilir?” sorusu üzerinden değerlendirmek gerekiyor.

En korkutucu soru: Direksiyon kilitlenebilir mi?

Kamuoyunun en çok merak ettiği konu bu.

Bir aracın mobil uygulama üzerinden kilidinin kontrol edilebilmesi veya klima sisteminin uzaktan çalıştırılabilmesi, otomatik olarak direksiyonun da internet üzerinden kilitlenebileceği anlamına gelmiyor.

Direksiyon, fren ve tahrik gibi hayati sürüş fonksiyonları genellikle daha yüksek güvenlik gerektiren sistemler arasında bulunuyor.

Ancak bu noktada “imkânsız” kelimesini kullanmak da doğru olmaz.

Çünkü modern araçların elektronik mimarileri birbirleriyle haberleşen çok sayıda kontrol biriminden oluşuyor. Bir saldırganın kritik bir sisteme doğrudan erişebilmesi; aracın tasarımına, güvenlik katmanlarına, bulunan açığın niteliğine ve elde edilen yetkilere bağlı.

Yani mesele yalnızca “direksiyon internete bağlı mı?” sorusu değil. Mesele, aracın elektronik sistemleri arasında ne kadar güvenli bir ayrım bulunduğu.

Bir açık, zincirin tamamını etkileyebilir

Siber saldırılarda en büyük risklerden biri, saldırganın doğrudan hedeflediği sisteme ulaşmak zorunda olmamasıdır.

Daha düşük güvenlik seviyesine sahip bir bileşen üzerinden sisteme giriş yapılması ve ardından başka elektronik sistemlere geçiş denenmesi teorik olarak mümkün olabilir.

Bu nedenle bir otomobilin:

• mobil uygulaması,
• anahtarsız giriş sistemi,
• Bluetooth bağlantısı,
• Wi-Fi,
• telematik ünitesi,
• bilgi-eğlence sistemi,
• şarj altyapısı

gibi bileşenlerinin tamamı siber güvenlik açısından önem taşıyor.

Saldırganın hedefi her zaman direksiyon olmak zorunda değil. Sisteme açılan kapı başka bir yerde olabilir.

Uzaktan müdahale sadece hareket halindeki araç anlamına gelmiyor

Uzaktan erişim tartışmasının bir başka boyutu da aracın hareket halinde olup olmaması.

Bazı uzaktan komutlar güvenlik gerekçesiyle yalnızca araç park halindeyken çalıştırılabilir. Bazı kritik fonksiyonlar ise yazılım tarafından sınırlandırılabilir veya tamamen dışarıdan erişime kapatılabilir.

Ancak güvenlik araştırmacılarının asıl üzerinde durduğu nokta, bir saldırganın üreticinin öngördüğü yetkilerin dışına çıkıp çıkamayacağıdır.

Eğer bir saldırgan normal kullanıcı yetkilerinin ötesine geçebilirse, başlangıçta önemsiz görünen bir güvenlik açığı daha ciddi sonuçlar doğurabilir.

Uzaktan erişim ihtimali neden ciddiye alınmalı?

Çünkü otomobiller artık sürekli daha fazla bağlantıya sahip.

Bir zamanlar yalnızca anahtarla açılan otomobillerin bugün akıllı telefon uygulamaları bulunuyor. Araçlar uzaktan yazılım güncellemeleri alabiliyor, üreticinin sunucularıyla veri alışverişi yapabiliyor ve farklı kablosuz teknolojiler üzerinden iletişim kurabiliyor.

Bağlantı arttıkça saldırı yüzeyi de genişliyor.

Bu durum elektrikli araçların güvensiz olduğu anlamına gelmiyor. Tam tersine, üreticiler siber saldırılara karşı çok katmanlı güvenlik sistemleri geliştiriyor.

Ancak güvenlik sistemlerinin varlığı, gelecekte yeni açıkların ortaya çıkmayacağı anlamına da gelmiyor.

Asıl tehlike: “Böyle bir şey olmaz” düşüncesi

Siber güvenlik açısından en tehlikeli yaklaşım, bağlantılı bir sistemin yalnızca üretici tarafından kontrol edildiğini düşünerek risk ihtimalini tamamen ortadan kaldırmak.

Bugün bir sisteme erişilememesi, yarın yeni bir güvenlik açığı bulunamayacağı anlamına gelmiyor.

Bir yazılım güncellemesi yeni bir özellik ekleyebilir. Bir üçüncü taraf servis güvenlik açığı oluşturabilir. Kullanıcının hesabı ele geçirilebilir. Araçla haberleşen farklı bir sistem saldırıya uğrayabilir.

Dolayısıyla bağlantılı araçlarda güvenlik, tek seferlik bir işlem değil; sürekli devam eden bir mücadele.

Direksiyon konusunda net cevap

“Her elektrikli aracın direksiyonu internet üzerinden uzaktan kilitlenebilir” demek yanlış.

Ancak “Elektrikli araçlara uzaktan hiçbir şekilde erişilemez ve müdahale edilemez” demek de doğru değil.

Uzaktan erişim teknik olarak bağlantılı araçların çalışma mimarisinin bir parçası. Yetkisiz erişimin mümkün olup olmadığı ise aracın güvenlik tasarımına, kullanılan yazılımlara, bulunan güvenlik açıklarına ve saldırganın elde ettiği erişim seviyesine göre değişiyor.

Dolayısıyla en doğru ifade şu:

Bağlantılı elektrikli araçlarda uzaktan yetkisiz erişim ihtimali tamamen sıfır değildir. Kritik sürüş fonksiyonlarına müdahale ise çok daha yüksek seviyede erişim ve ciddi güvenlik açıkları gerektirir.

Geleceğin otomobillerinde yarış artık yalnızca menzil, hız ve batarya kapasitesi üzerinden yapılmayacak.

En önemli yarışlardan biri, aracın dijital anahtarını kimin elinde tutacağı olacak.