Taliban’ın Yeni Hukuk Metni Tartışma Yarattı: “Köle” İfadesi Tepki Çekti

Afganistan’da yönetimi elinde bulunduran Taliban, açıkladığı yeni ceza hukuku düzenlemeleriyle uluslararası kamuoyunda tartışma yarattı. Yayımlanan metinlerde “köle” ve “efendi” kavramlarına yer verilmesi, insan hakları çevrelerinde ciddi endişelere yol açtı.

Yeni düzenlemelerin, Afganistan’da uygulanması planlanan şeriat temelli hukuk sisteminin parçası olduğu belirtilirken, söz konusu ifadelerin modern hukukta yasaklanmış kölelik anlayışını çağrıştırdığı yönünde eleştiriler gündeme geldi. İnsan hakları örgütleri, bu dilin köleliği doğrudan ilan etmese bile meşrulaştırma riski taşıdığına dikkat çekiyor.

Taliban yönetimi ise kamuoyuna yansıyan eleştirilere rağmen, “köleliğin yeniden getirildiğine” dair açık ve doğrudan bir resmî duyuru yapmış değil. Yetkililer, metinlerin İslam hukuku yorumuna dayandığını savunurken, uluslararası hukuk normlarıyla açık bir çelişki bulunduğu yönündeki değerlendirmelere ilişkin kapsamlı bir açıklama henüz yapılmadı.

Birleşmiş Milletler ve çeşitli insan hakları kuruluşları, Afganistan’da özellikle kadınlar, çocuklar ve kırılgan grupların durumuna ilişkin kaygıların arttığını belirterek, yeni hukuk düzenlemelerinin yakından takip edildiğini duyurdu. Uzmanlar, kullanılan terminolojinin dahi, Afganistan’ın uluslararası toplumla ilişkilerini daha da zorlaştırabileceği görüşünde.

Gelişmeler, Taliban yönetiminin hukuk anlayışı ve insan haklarına yaklaşımının, önümüzdeki dönemde küresel diplomasi ve yaptırım tartışmalarını yeniden alevlendirebileceği şeklinde değerlendiriliyor.