Sofrada Büyük Kriz: Gıda Zamları Enflasyonu Zirveye Taşıdı

Türkiye’de şubat ayı enflasyon verileri açıklandı. Tüketici fiyatları şubat ayında aylık yüzde 2,96, yıllık bazda ise yüzde 31,53 artış gösterdi. Enflasyondaki yükselişte en büyük pay yine vatandaşın en temel harcama kalemi olan gıda fiyatlarından geldi.

En Büyük Artış Gıdada

Şubat ayında aylık enflasyonun 1,7 puanı doğrudan gıda fiyatlarından kaynaklandı.

Ana harcama gruplarında aylık değişim şöyle gerçekleşti:

• Gıda ve alkolsüz içecekler: %6,89 artış
• Ulaştırma: %2,58 artış
• Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar: %2,40 artış

Bu kalemlerin enflasyona katkısı ise gıdada 1,71 puan, ulaştırmada 0,43 puan, konutta ise 0,27 puan oldu.

Yıllık Enflasyonda da Gıda Önde

Yıllık bazda da en yüksek artış yine temel harcama kalemlerinde görüldü:

• Gıda ve alkolsüz içecekler: %36,44
• Ulaştırma: %28,86
• Konut: %42,33

Bu üç grup, yıllık enflasyonun en önemli belirleyicileri olarak öne çıktı.

Asgari Ücrette Alım Gücü Kaybı

Şubat enflasyonunun açıklanmasının ardından asgari ücretlinin alım gücündeki kayıp 2 bin 232 TL’ye ulaştı.

En düşük emekli aylığında ise 1.590 TL’lik kayıp oluştu. Böylece yıl başında yapılan maaş artışlarının daha ikinci ayda önemli ölçüde eridiği değerlendirildi.

“Ücretlerin Alım Gücü Her Ay Düşecek”

İktisatçı Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu, ücret ve emekli maaşlarının belirlenirken yıl sonu enflasyon beklentisinin %16 olarak alındığını hatırlatarak şu değerlendirmeyi yaptı:

“Daha ilk iki ayda yolun yarısı geçildi. Ne yazık ki ücretlilerin satın alma gücü her ay biraz daha düşecek.”

Ekonomist Doç. Dr. Caner Özdurak ise gıda fiyatlarındaki artışın artık olağan gerekçelerle açıklanamayacağını belirterek ekonomi yönetiminde koordinasyon eksikliğine dikkat çekti.

Savaş ve Petrol Fiyatları Yeni Risk

Orta Doğu’da devam eden savaş ve yükselen petrol fiyatları da enflasyon açısından yeni riskler oluşturuyor. Enerji maliyetlerindeki artışın özellikle mart ve nisan aylarında enflasyon üzerinde ek baskı yaratabileceği belirtiliyor.

Finansal Piyasalar Uzmanı İris Cibre, savaşın etkisinin yalnızca petrol fiyatlarıyla sınırlı olmadığını belirterek şu uyarıda bulundu:

“Konu sadece petrol değil; gübre, doğalgaz ve Hürmüz’den geçen navlun maliyetleri de etkileniyor. Savaş uzarsa gıdada yeni bir şok yaşanabilir.”

Faiz İndirimi Beklentisi Zayıfladı

Enflasyonun beklentilerin üzerinde gelmesi, Merkez Bankası’nın faiz indirimi planlarının ertelenebileceği yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi. Banka son toplantısında politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 37’ye çekmişti.

Bakan Şimşek: “Geçici Yükseliş”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, enflasyondaki artışın büyük ölçüde gıda fiyatlarından kaynaklandığını belirterek bunun geçici bir yükseliş olduğunu savundu.

Şimşek, hava koşullarının düzelmesiyle gıda fiyatlarının dengelenmesini beklediklerini ve jeopolitik gelişmelerin petrol fiyatlarına etkisini sınırlamak için çalışmalar yürüttüklerini söyledi.