Erciyes’te Kantin ve Otoparklar Akademisyen Kooperatifine

KAYSERİ — Erciyes Üniversitesi bünyesinde kurulan S.S. Erciyes Kültür ve Eğitim Kooperatifi, yıllardır süren bir tartışmanın merkezinde: Üniversitenin otopark, kantin ve satış alanları, üyelerinin neredeyse tamamı yine o üniversitede çalışan akademisyenlerden oluşan bir kooperatif tarafından kiralanıyor.

Sayıştay’ın 2024 yılı denetiminde kooperatifin 23 üyesinden 22’sinin üniversitenin öğretim elemanı olduğu tespit edildi. Rapora göre yönetim kurulu başkanı bir dekan; kurulun diğer üyeleri arasında profesörler bulunuyor. Denetim kurulunda da bir dekan ve bir profesör görev yapıyor. Sayıştay, eğitim kooperatifi niteliğindeki bu yapının yönetim ve denetim kurullarında öğretim elemanlarının görev almasının ilgili personel mevzuatına uygun olmadığı değerlendirmesini yaptı.

Kooperatifin ana sözleşmesindeki faaliyet alanı yalnızca eğitim ve araştırmayla sınırlı değil. Kantin, kafeterya, sosyal tesis ve otopark gibi yerleri kiralama ve işletme imkânı da içeriyor. Önceki yıllara ait Sayıştay raporlarında kooperatife kiralanan yerler arasında Gevher Nesibe Hastanesi’nin otoparkı ve acil kantini, 15 Temmuz Kız Yurdu kantini, Diş Hekimliği Fakültesi’ndeki dental market alanı ve fakülte karşısındaki tıbbi cihaz satış merkezi sayıldı.

Yıllardır raporda, hâlâ gündemde

Bu tablo yeni ortaya çıkmadı. Sayıştay’ın 2017 yılı raporunda, üniversiteye ait gelir getirici taşınmazların kooperatife kiralanma biçimi de eleştirildi. Denetçiler, o dönem kira bedellerinin belirlenmesi ve pazarlık usulüyle yapılan kiralamalara ilişkin bulgular kaydetti. 2024 yılı raporundaki bulgu ise özellikle kooperatifin yönetim ve denetim kurullarının yapısına odaklanıyor. Farklı yıllardaki tespitlerin birbirine karıştırılmaması gerekiyor; ancak aynı kooperatifin yıllar sonra da denetim konusu olması başlı başına yanıt bekliyor.

Üniversite yönetimi, kooperatifin kâr dağıtma amacı taşımadığını; elde edilen gelirlerin eğitim, araştırma ve bilimsel faaliyetleri desteklemek için kullanıldığını savunuyor. Bu açıklamanın kamuoyunda karşılık bulması için gelir ve giderlerin somut olarak ortaya konulması gerekiyor. Hangi işletmeden ne kadar gelir elde edildiği, üniversiteye ne kadar kira ödendiği, kalan tutarın hangi faaliyetlere harcandığı ve bunların nasıl denetlendiği açıklanmalı.

“Milyonlar kazanıldı” demek tek başına hesap vermek değildir. Açıklanmış ve doğrulanmış bir toplam kazanç tablosu olmadan belirli bir tutarı kooperatif üyelerine aktarılmış kişisel gelir gibi göstermek doğru olmaz. Fakat rakamların bilinmemesi de soruları ortadan kaldırmıyor. Üniversitenin en işlek ticari alanları söz konusuysa kamuoyu, sözleşmeleri ve mali sonuçlarını görme hakkına sahip.

Erciyes Üniversitesi yönetimine düşen, Sayıştay’ın yıllardır gündeme getirdiği kooperatif yapısına ilişkin hangi işlemlerin yapıldığını açıkça anlatmak. Yönetim ve denetim kurullarındaki görevlerin devam edip etmediği, kiralamaların bugünkü durumu ve kooperatif gelirlerinin kullanımına ilişkin belgeler paylaşılmadıkça tartışma da sürecek.